Askıya Alma Sistemi Nedir?

Askıya Alma Sistemi, Türkiye ve AB'de üretimi bulunmayan sanayi ürünleri için gümrük vergilerini askıya alma, AB ve Türkiye'de üretimi bulunan ancak yetersiz olan ürünler için ise tarife kontenjanı (kota) uygulanması durumudur. Bu uygulama ile sanayicilerin hammaddelere erişiminin kolaylaştırılması ve uluslararası piyasada rekabetçiliğinin artırılması hedeflenmektedir.

Yürürlüğe giren askıya alma/kota düzenlemeleri tüm AB üyeleri ve Türkiye için geçerli olup, nihai ürünler ve perakende satış amacı taşıyan ürünler askıya alma rejimine konu edilememektedir.

Askıya Alma Sistemi kapsamında gümrük vergisi muafiyeti tanınan ürünler İthalat Rejimi Kararı V Sayılı Liste'de yayımlanmaktadır. Bu kapsamda, İthalat Rejimi Kararı V Sayılı Listesinin incelenmesi, sistemin hangi eşyaya uygulanacağı hususu doğrultusunda tavsiye edilmektedir.

Askıya Alma Sistemi Nasıl İşlemektedir?   

Ticaret Bakanlığı’na yapılan başvurular, Avrupa Komisyonu (Komisyon) bünyesinde faaliyet gösteren Ekonomik Tarife Sorunları Grubuna (ETSG) iletilmektedir. Tüm AB üyesi ülkeler ve Türkiye’den toplanan talepler (askıya alma, temdit, itiraz) ülkemiz delegelerinin de katıldığı toplantılarda müzakere edilmektedir. Bu müzakereler sonucunda, ilgili dönemin askıya alma rejimi güncellemeleri (uygulamaya giren ve çıkan ürünler) Komisyon'a iletilir veKomisyon tarafından nihai kararın verilmesini müteakip, Askıya Alma Sistemi güncellemeleri AB ve Türkiye’de eş zamanlı olarak yürürlüğe girmektedir.

Hangi Ürünler İçin Askıya Alma / Kota Başvurusu Yapılabilir?  

Askıya alma işlemi kapsamında;

-Türkiye’de yerleşik üreticilerin üretimlerinde kullandığı,

-Türkiye ve AB’de imalatı bulunmayan (imalatın bulunması ancak yetersiz olması durumunda kota başvurusu yapılabilir),

-Askıya alındıktan sonra yıllık tahsil edilmeyecek gümrük vergisi miktarı 15.000,00 Avro karşılığı Türk Lirasından az olmayan,

Hammadde, yarı mamul ya da imalat bileşenleri değerlendirilerek, bu kapsamda askıya alma / kota başvurusu yapılabilir.

Kimler Askıya Alma / Kota Başvurusu Yapabilir?

Türkiye’de yerleşik ve başvurusu konusu ürünü üretiminde kullanan (kapasite raporu bulunan)üretici firmalar askıya alma/kota başvurusu yapabilmektedir.

Başvuru Belgeleri Nelerdir ve Başvuru Nasıl Yapılır?

Askıya Alma Sistemine İlişkin Tebliğ (İthalat: 2024/18) Askıya Alma Sistemine ilişkin hükümleri içermekteolup, yeni ürünler için askıya alma veya otonom tarife kontenjanı açılması taleplerine ilişkin başvuruların elektronik ortamda askiyaalma@ticaret.gov.tr e-posta adresine gönderilmesi ve ayrıca ilgili belgelerin ıslak imzalı olarak fiziki posta yoluyla İthalat Genel Müdürlüğü’ne iletilmesi gerekmektedir.

Tebliğ hükümlerine göre yapılan ve Bakanlığa iletilen başvurular için ayrıca;

-Başvuru/itiraz konusu ürüne dair teknik bilgiler (teknik resimler, block diyagramları, fotoğraf, katalog, kimyasal formül vs),

-Talep konusu ürünün AB veya Türkiye’de yerleşik, mevcut veya potansiyel üreticilerinin isim ve adresleri ile talep konusu ürünün tedarikine ilişkin talep sahibi firmayla üretici firmalar arasındaki görüşme detayları,

-Kapasite Raporu,

Belgeleri gereklidir.

Başvurular Ne Zaman Yapılır?

Yeni Askıya alma/kota talepleri aşağıdaki tabloda belirtilen dönemlerde yapılmaktadır.

	Ocak Dönemi	Temmuz Dönemi
Askıya Alma ve Kotaların Yürürlüğe Girişi	01.01.2025	01.07.2025
Taleplerin Genel Müdürlüğe İletileceği En Son Tarih	15.02.2024	15.08.2024

Kaynak: ticaret.gov.tr